1
lipca 2026 r. w Écône dokonano czterech konsekracji bez mandatu papieskiego i
wbrew wyraźnej woli Ojca Świętego. Następnego dnia Dykasteria Nauki Wiary
stwierdziła, że był to czyn o naturze schizmatyckiej, a konsekratorzy oraz nowo
konsekrowani biskupi zaciągnęli ekskomunikę latae sententiae, czyli mocą
samego prawa. (kan. 1364 § 1 KPK) Dykasteria uznała również, że duchowni
należący do Bractwa Kapłańskiego Świętego Piusa X znajdują się w schizmie.
(por. Papieska Rada ds. Tekstów Prawnych, Nota wyjaśniająca dotycząca
ekskomuniki za schizmę, w którą popadają członkowie ruchu biskupa Marcela
Lefebvre’a, 24.08.1996, nr 5–6).
Czym
jest schizma?
Schizma
nie oznacza jedynie różnicy poglądów, krytyki decyzji kościelnych czy
przywiązania do dawnej formy liturgii. Prawo kanoniczne określa schizmę jako
odmowę uznania zwierzchnictwa Biskupa Rzymu albo zerwanie komunii z tymi,
którzy pozostają z nim w jedności.
Czym
jest ekskomunika?
Ekskomunika
jest najcięższą karą kościelną. Nie oznacza ona, że ktoś przestaje być osobą
ochrzczoną, lecz że zostaje wezwany do zerwania z grzechem podziału i do
powrotu do pełnej komunii z Kościołem.
Osoba
ekskomunikowana nie może sprawować ani przyjmować sakramentów, nie może czynnie
uczestniczyć w czynnościach liturgicznych ani wykonywać urzędów, posług i
funkcji kościelnych. W przypadku schizmy prawo przewiduje ekskomunikę latae
sententiae. Oznacza to, że kara następuje wraz z popełnieniem czynu, jeśli
spełnione są wszystkie warunki odpowiedzialności moralnej i prawnej.
Dykasteria
Nauki Wiary wyjaśniła, że ekskomunika dotyczy wiernych świeckich, którzy formalnie
przystępują do Bractwa Kapłańskiego Świętego Piusa X. Przejawia się to w
dwóch rodzajach zaangażowania:
1.
Wewnętrznego – świadomego i dobrowolnego uznania, że
wierność Bractwu stawia się ponad posłuszeństwem Papieżowi i komunią z
Kościołem katolickim.
2.
Zewnętrznego – wyrażenia tej decyzji w życiu, na
przykład przez trwałe i wyłączne związanie się z działalnością Bractwa oraz
zerwanie uczestnictwa w życiu Kościoła katolickiego.
Sama
okazjonalna obecność na celebracji lub wydarzeniu organizowanym przez Bractwo
nie przesądza jeszcze o formalnym przystąpieniu do schizmy. Decydujące
znaczenie ma świadoma postawa osoby oraz jej rzeczywiste wybory.
Dykasteria
Nauki Wiary przypomina, że duchowni Bractwa sprawują sakramenty w sposób
niegodziwy, a spowiedzi przez nich udzielane oraz małżeństwa, przy których
asystują, są nieważne. Dlatego wierni nie powinni korzystać z tych posług.
Kościół
nie zamyka nikomu drogi powrotu. Dykasteria Nauki Wiary zapewnia, że przyjmie z
troską wszystkich, którzy pragną wrócić do pełnej komunii. Osoba, która
rozpoznaje u siebie formalne związanie z Bractwem, powinna:
·
zerwać
z uczestnictwem w jego działalności i celebracjach;
·
wyrazić
wolę pozostania w komunii z Papieżem, biskupem diecezjalnym i całym Kościołem
katolickim;
·
zwrócić
się dyskretnie do proboszcza, zaufanego spowiednika lub kurii diecezjalnej;
·
podjąć
wskazaną drogę pojednania, która może obejmować wyznanie wiary, zniesienie kary
kościelnej oraz pojednanie sakramentalne.
W
tej sytuacji potrzeba prawdy, ale także modlitwy i miłości. Prośmy Boga o
jedność Kościoła oraz o łaskę powrotu do pełnej komunii dla wszystkich, którzy
oddalili się od następcy św. Piotra i biskupów pozostających z nim w jedności.
Poniżej znajduje się film, w którym wyjaśnia się szczegółowo poruszone powyżej problemy (kliknij zdjęcie poniżej).